Na halve eeuw goed voor kroeg en kleinkinderen

Copy of pizallipasnieuwDe signalen waren overduidelijk. De man was namelijk stram, werd geteisterd door reuma, en was der dagen nog nét niet zat. Vinzenzo Pizzali, ondanks een arendsblik, was dat duidelijk ontgaan. Vinzenzo, jong, vurig, en ambitieus.  Gevaarlijke mix. Als stayer legde hij zijn lijf en leden in de handen van een gangmaker van bijna tachtig jaar oud. Arthur Pasquier, een levend museumstuk op de zware motor. De man, een halve eeuw actief in het metier, was één van de weinigen die het bloedbad van de Duitse wielerbanen na kon vertellen. Pasquier afkomstig uit  Parijs, zag tientallen jonge renners en collega-gangmakers al dan niet dodelijk, verongelukken.  Arthur Pasquier dus, gangmaker met een ijzeren reputatie. Grootmeester van het ondoorzichtige spel dat zich in de catacomben van de wielerbaan afspeelde. Voerde vier renners naar de wereldtitel. Reed je achter Arthurs rug, dan zat je als renner snor.  Maar dat was vroeger. Vér voor het geriatrische verval. 
Op die warme augustusavond in 1959 had Vinzenzo dat niet zó in de gaten. Verblind door eigen ambitie én van de reputatie van zijn gangmaker. Vinzenzo Pizzali held van zijn geboortestadje Mortegliano, kampioen van  Italië, aan de start van het wereldkampioenschap stayeren over tweehonderd ronden. In een tjokvol  Amsterdams Olympisch Stadion. De onberekenbare Vinzenzo gold als dé gevaarlijke outsider voor de titel. 
pizallikopTerwijl de oude Pasquier de motor rond liet razen en bij de tien renners de zenuwen door de strot gierden, klonk het startschot voor een memorabele race. Zo’n gebeurtenis die bij de aanwezige toeschouwers vijftig jaar later nog steeds  in het collectieve geheugen staat  geëtst. Goed voor prachtige verhalen in de kroeg anders wel aan de kleinkinderen. Succes verzekerd.  Met dank aan de combinatie Pasquier/Pizzali. Met nog vijftien ronden te gaan raast Pasquier met zijn jongen op kop. De mondiale titel in zicht. Maar niet heus. Want de finale krijgt een helse lading. Als de Spanjaard Timoner aanvalt, raakt Pizzali even het contact met de motor kwijt. Pasquier houdt ietsje in. Geeft Vinzenzo gelegenheid terug te komen. De laatste klapt vol tegen de rol van de motor aan. Door het kolkende Stadion gaat een voelbare siddering. Virginio komt met negentig per uur ten val. En blijft voor dood op het cement liggen.
Hoe  de oude Pasquier zijn motor zó snel kon stoppen is een van die grote raadsels. Met zijn stramme lijf snelt hij naar de onheilsplek.  Dan gebeurt er een incident. De oude gangmaker maakt de stevige indruk dat hij voor de aankomende motoren wil springen. Volgens anderen was het een poging om over te steken. Wat het ook was, het maakte geen moer uit. Eén van de mooiste anekdotes uit het stayeren was een feit. Dat de ouwe Arthur getraumatiseerd was, is zeker. Ongetwijfeld flitste die ene vreselijke koers in het Antwerpen van 1937 door zijn hoofd. Een koers waar de toenmalige wereldkampioen André Raynard gevallen, door Pasquier werd overreden.  
Copy of pasquier1905Arthur Pasquier, grijsaard, balancerend op het randje van dementie, in een levensgevaarlijke sport. Reed een jaar later nog een wereldkampioenschap in het Oost-Duitse Karl Marxstad. Nadat hij zijn eigen renner had ingehaald was het duidelijk. Niet veel later werd zijn licentie ingenomen.
En Virginio Pizzali, die jongen met een droom van een wereldtitel? Hoewel met gillende sirenes naar het Wilhelminagasthuis gebracht mankeerde hij weinig, was nog een paar jaar actief als stayer. Pizalli, een jongen met een droom, werd tachtig jaar.

Foto 1: Pizzali achter de oude Pasquier. Foto 3: Pasquier in 1910. 

Noot: Schrijver dezes was als elfjarig jochie aanwezig bij bovenstaande finale. Meegenomen door zijn oudere broers Cees en Reggie, met de tram en lopend tussen mensenmassa’s richting Stadion. Kaartjes, dagen tevoren gekocht bij sigarenzaak Hulscher in de Amsterdamse Halvemaensteeg. Staand in Vak S, vooraan bij de rand van de wielerbaan, zag hij voor  de allereerste keer een stayerskoers. Een onuitwisbare indruk. 

Eén reactie to “Na halve eeuw goed voor kroeg en kleinkinderen”

  1. André Jansen Says:

    Weer een parel uit je rijke oeuvre, puik werk André!


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: